Đức Hồng Y Pierbattista Pizzaballa, Thượng Phụ Công Giáo Latinh của Giêrusalem, đã cử hành thánh lễ Tiệc Ly Thứ Năm Tuần Thánh tại đền thờ Mộ Chúa vào lúc 8 giờ sáng ngày Thứ Năm, 2 Tháng Tư. Đó là thánh lễ Tiệc Ly sớm nhất trên thế giới trong ngày Thứ Năm Tuần Thánh.

Thánh lễ này chỉ có thể diễn ra sau những can thiệp căng thẳng của các nước đối với chính quyền Israel. Theo quy định của bộ chỉ huy Hậu phương Israel, các cuộc tụ họp không được quá 50 người. Tuy nhiên, vào ngày Chúa Nhật Lễ Lá, Đức Hồng Y Pizzaballa và 3 linh mục khác, tất cả chỉ có 4 người đã bị cảnh sát Israel ngăn cản không cho cử hành thánh lễ bên trong Nhà thờ Mộ Thánh. Điều này dẫn đến những lời chỉ trích gay gắt của Thủ tướng Ý, Tổng thống Pháp, Cao ủy phụ trách chính sách đối ngoại của Liên minh Âu Châu, Kaja Kallas; và Đại Sứ Hoa Kỳ tại Israel tố giác não trạng bài Công Giáo đang hoành hành tại Thánh Địa.

Với những can thiệp đó, thánh lễ Tiệc Ly Thứ Năm Tuần Thánh đã có thể diễn ra xuôn sẻ.

Trong bài giảng thánh lễ, Đức Thượng Phụ nói:



Anh chị em thân mến,

Nguyện xin Chúa ban bình an cho anh chị em.

Chúng ta đang ở nơi mà trước đây một phiến đá đã niêm phong cái chết. Thế nhưng hôm nay chúng ta ở đây để tôn vinh sự sống. Có một sự căng thẳng mà chúng ta không thể phớt lờ: bên ngoài, cánh cửa của Nhà thờ Mộ Thánh đang đóng kín. Chiến tranh đã biến nơi này thành một nơi trú ẩn, một “bên trong” tách biệt khỏi “bên ngoài” nặng trĩu nỗi sợ hãi và căng thẳng. Chúng ta ở đây như trong một lòng hòa bình, trong khi thế giới xung quanh đang bị xé nát, và chúng ta ước mình có thể thay đổi tất cả điều này.

Thế nhưng, ngay tại đây và lúc này, Lời Chúa đang đặt trước mắt chúng ta một cử chỉ làm đảo lộn mọi lối suy nghĩ của con người.

Trong Phúc Âm theo Thánh Gioan, chúng ta đọc: “Người đứng dậy khỏi bàn ăn, cởi áo ngoài ra, lấy khăn thắt lưng” (Ga 13:4). Động từ “thắt lưng” vang vọng khắp Kinh Thánh. Đó cũng là động từ được tìm thấy trong sách Xuất Hành, khi Chúa đưa ra chỉ dẫn về Lễ Vượt Qua: “Các ngươi phải ăn thế này: lưng thắt gọn, chân đi dép, tay cầm gậy. Các ngươi phải ăn vội vã: đó là lễ Vượt Qua của Chúa” (Xh 12:11).

Trong Kinh Thánh, việc thắt lưng là cử chỉ của người đang chuẩn bị lên đường. Đó là cử chỉ của người sắp xuất hành, rời bỏ đất nước nô lệ và bước vào tự do. Đêm đó, dân Israel ăn thịt chiên với thắt lưng vì họ sắp ra đi. Chiếc thắt lưng là dấu hiệu của một cuộc hành trình sắp diễn ra.

Và giờ đây, Chúa Giêsu, khi sắp lên đường, cũng thắt lưng. Nhưng Ngài không thắt lưng để ra đi. Ngài thắt lưng để cúi xuống.

Điều đầu tiên chúng ta cần thực sự nhận ra là: Chúa Giêsu biến hành động của người lên đường thành hành động của người phục vụ. Theo logic của Chúa, cuộc Xuất Hành không phải là sự chạy trốn khỏi thế gian, mà là sự đi sâu vào thế gian, đến tận cùng của nó. Thắt lưng của Chúa Giêsu không còn là dấu hiệu của người chạy trốn khỏi ách nô lệ, mà là của người tự nguyện làm nô lệ vì tình yêu.

Vì lý do này, việc rửa chân không chỉ là một bài học đạo đức, cũng không chỉ đơn thuần là một tấm gương giáo huấn, hay một cảnh tượng dịu dàng. Đó là hình thức cụ thể của Lễ Vượt Qua của Chúa Giêsu. Đó là cách Thiên Chúa hiện diện trong lịch sử. Đó là cách tình yêu chọn để bước vào thế giới.

Và chính tại đây, sự phản kháng của chúng ta bộc lộ, được thể hiện qua Phêrô. Khi Chúa Giêsu đến gặp ông, Phêrô đáp lại bằng những lời thẳng thừng: “Thầy sẽ không bao giờ rửa chân cho con” (Ga 13:8). Đây không chỉ đơn thuần là sự khiêm nhường. Đó là sự từ chối. Đó là sự phản nghịch của một tình yêu hạ mình quá mức. Phêrô không thể chấp nhận một Chúa cúi xuống.

Nhưng câu trả lời của Chúa Giêsu còn kiên quyết hơn, và đó là một trong những lời tuyên bố nghiêm khắc nhất trong Phúc Âm: “Nếu ta không rửa sạch các ngươi, các ngươi sẽ không được dự phần với ta” (Ga 13:8).

Chúa Giêsu không nói: “Nếu các con không chấp nhận điều này, các con sẽ không còn thuộc về Ta nữa.” Ngài nói điều sâu sắc hơn nhiều: “Các con sẽ không có phần với Ta.” Từ “phần” không chỉ vai trò; nó nói về sự hiệp thông. Đó là ngôn ngữ của sự thừa kế, ngôn ngữ của giao ước. Như thể Chúa Giêsu đang nói: Thánh Phêrô, con có thể ngưỡng mộ Ta, con có thể theo Ta, con thậm chí có thể bênh vực Ta – nhưng nếu con không chấp nhận cách yêu thương này, con sẽ không được vào nơi Ta đi qua. Con sẽ không được dự phần trong Lễ Vượt Qua của Ta.

Đây chính là điểm mấu chốt của nghi thức phụng vụ này: Lễ Phục Sinh không phải là điều Chúa Giêsu làm cho chúng ta mà không có sự tham gia của chúng ta. Đó là điều chúng ta chỉ có thể trải nghiệm cùng với Ngài. Và để sống với Ngài, chúng ta phải đón nhận tình yêu thương của Ngài. Không có sự hiệp thông nào nếu thiếu đi sự đón nhận đó. Không có “phần dự phần” nào nếu không cho phép bản thân được phục vụ.

Như thường lệ, Phêrô muốn đặt ra những điều kiện cho tình yêu. Ông mong muốn một tình yêu cứu rỗi mà không cần chạm vào, tha thứ mà không phơi bày bản thân, giải phóng mà không hạ mình. Nhưng Chúa Giêsu nói với ông: “Nếu Ta không rửa tội cho ngươi, ngươi sẽ không được dự phần với Ta.” Bởi vì tình yêu đích thực không giữ khoảng cách. Nó đến gần. Nó chạm vào. Nó phơi bày bản thân.

Trong điều này, tất cả chúng ta đều có thể nhận ra chính mình. Chúng ta thường mong ước một Thiên Chúa nâng đỡ chúng ta mà không làm chúng ta xáo trộn, một Đấng phục hồi phẩm giá của chúng ta mà không cần phải trải qua sự yếu đuối của chúng ta. Thế nhưng hôm nay, ở đây, chúng ta được yêu cầu làm một điều khó khăn hơn nhiều: đó là cho phép bản thân được yêu thương đến cùng. Để cho Chúa Kitô cúi xuống chính nơi chúng ta cảm thấy xấu hổ. Để cho Ngài bước vào sự nghèo khó, sự mâu thuẫn, tội lỗi của chúng ta. Chỉ bằng cách này, chúng ta mới thực sự thông phần với Ngài.

Chính tại điểm này, chúng ta cũng hiểu được Bí tích Thánh Thể. Thánh Phaolô truyền lại cho chúng ta lời của Chúa Giêsu trên bánh: “Đây là Mình Ta, ban cho anh em” (1 Cr 11:24). “Cho anh em.” Không phải cho chính Ngài. Không phải để tự khẳng định mình. Không phải để bảo vệ một lý tưởng nào đó. “Cho anh em” có nghĩa là một thân thể được trao hiến, một thân thể được hiến dâng, một thân thể không giữ lại điều gì.

Thân thể ấy, trong bữa tiệc thánh, mang hình hài một thân thể cúi xuống. Bí tích Thánh Thể không thể tách rời khỏi việc rửa chân. Chúng không phải là hai khoảnh khắc khác nhau; chúng là hai biểu hiện của cùng một tình yêu. Thân thể bị bẻ ra trên bàn thờ cũng chính là thân thể quỳ gối trước các môn đệ. Nếu chúng ta tách rời hai điều này, chúng ta sẽ đánh mất ý nghĩa của cả hai.

Đó là lý do tại sao chúng ta được kêu gọi không chỉ để tôn thờ, mà còn để bước vào một lối sống. Chỉ nhìn ngắm Chúa Giêsu khi Ngài cúi xuống thôi là chưa đủ; chúng ta phải quyết định xem mình có muốn được dự phần với Ngài hay không. Và được dự phần với Ngài có nghĩa là chấp nhận rằng cuộc sống của chúng ta sẽ được hòa mình vào chính sự vận động của đời sống Ngài.

Sau khi rửa chân cho họ, Chúa Giêsu nói: “Vậy nếu Ta, là Chúa và là Thầy, đã rửa chân cho anh em, thì anh em cũng phải rửa chân cho nhau” (Ga 13:14). Đây không phải là một kết luận thêm vào. Đó là một hệ quả tất yếu. Những ai dự phần với Ngài sẽ mang lấy hình dạng của Ngài. Những ai tham dự Lễ Vượt Qua của Ngài cũng tham dự vào lối sống của Ngài.

Tất cả những điều này – như tôi đã nói – không xuất phát từ nỗ lực đạo đức. Nó xuất phát từ kinh nghiệm đã nhận được. Chỉ những người đã để cho mình được thanh tẩy mới có thể học cách thanh tẩy người khác. Chỉ những người đã chấp nhận được yêu thương theo cách này mới có thể yêu thương theo cách này. Đó là lý do tại sao sự hoán cải đầu tiên không phải là làm điều gì đó cho người khác, mà là ngừng chống lại tình yêu của Chúa Kitô.

Anh chị em thân mến, câu hỏi mà phụng vụ này đặt ra trước chúng ta thật đơn giản và triệt để: Chúng ta có muốn được dự phần với Ngài không? Không phải một cách trừu tượng, mà là cụ thể. Chúng ta có muốn bước vào một tình yêu khiêm nhường không? Chúng ta có muốn một ơn cứu độ đến từ sự phục vụ không? Chúng ta có muốn một Thiên Chúa không thống trị, mà cúi xuống không?

Nếu ta nói có, thì một cuộc di cư cũng bắt đầu với chính ta. Không phải là một cuộc di cư đưa ta rời xa hiện thực, mà là một cuộc di cư dẫn ta đến với hiện thực bằng một cái nhìn mới: một sự chuyển đổi từ tự vệ sang hiến dâng, từ sợ hãi sang tin tưởng, từ kiêu hãnh sang hiệp thông.

Cụm từ này – “được dự phần” – vang vọng một cách đặc biệt đối với chúng ta, Giáo Hội tại Thánh Địa. Chúng ta không phải là một Giáo Hội mạnh mẽ, cũng không phải là một Giáo Hội lớn mạnh, hay một Giáo Hội có thể chọn những con đường dễ dàng, và chúng ta thường xuyên trải nghiệm điều này. Chúng ta thường là một Giáo Hội mệt mỏi, một Giáo Hội bị thử thách, đôi khi bị cám dỗ tự vệ hơn là hiến dâng chính mình. Tuy nhiên, hôm nay Chúa không yêu cầu chúng ta phải mạnh mẽ, mà là phải chia sẻ sự sống của Ngài. Ngài không yêu cầu chúng ta phải giải quyết mọi việc, mà là không được từ chối cách yêu thương của Ngài. Bởi vì Giáo Hội chia sẻ trong Chúa Kitô không phải khi Giáo Hội được an toàn, mà khi Giáo Hội chấp nhận chia sẻ sự hạ mình của Ngài.

Đối với chúng ta, những người sống và làm chứng cho Tin Mừng trên mảnh đất này, được dự phần với Ngài có nghĩa là học ngôn ngữ của sự khiêm nhường, ngôn ngữ của sự cúi xuống. Cúi xuống trước những nỗi sợ hãi, những hiểu lầm, những gánh nặng hằng ngày của những người có nguy cơ mất hy vọng. Cúi xuống mà không đòi hỏi có giải pháp tức thì, nhưng bằng cách hiện diện một cách trung thành. Có lẽ chúng ta không thể thay đổi những biến động lớn của lịch sử, nhưng chúng ta có thể quyết định có đứng về phía Chúa Kitô theo cách Ngài hiện diện trong lịch sử hay không: không đứng trên lịch sử, không chống lại lịch sử, mà sát cánh cùng lịch sử.

Hôm nay, khi chúng ta cử hành Thánh Thể, chúng ta hãy cầu xin một ơn thiết yếu: đó là để cho mình được thanh tẩy, để cho mình được phục vụ, để cho mình được yêu thương vô điều kiện. Vì chỉ bằng cách đó, chúng ta mới thực sự được dự phần vào đời sống của Người. Và chỉ bằng cách đó, đời sống của chúng ta, từng chút một, mới mang hình thức Lễ Vượt Qua của Người.

Amen.

Tưởng cũng nên nhắc lại những phản ứng của các nhà lãnh đạo thế giới đối với hành động đàn áp vào ngày Chúa Nhật Lễ Lá của cảnh sát Do Thái.

Theo hãng tin AP, Thủ tướng Ý Giorgia Meloni cho biết: “Nhà thờ Mộ Thánh ở Giêrusalem là một địa điểm linh thiêng của Kitô giáo, và do đó phải được bảo tồn và bảo vệ để cử hành các nghi lễ thiêng liêng. Việc ngăn cản Đức Thượng phụ Giêrusalem và Cha Bề Trên Dòng Phanxicô Quản Thủ Thánh Địa vào nhà thờ, đặc biệt là vào một ngày lễ trọng đại đối với đức tin như Chúa nhật Lễ Lá, không chỉ là một sự xúc phạm đối với các tín hữu mà còn đối với mọi cộng đồng công nhận tự do tôn giáo.”

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho biết: “Tôi bày tỏ sự ủng hộ hoàn toàn của mình đối với Đức Thượng phụ Latinh ở Giêrusalem và các tín hữu Kitô giáo ở Thánh Địa, những người đã bị ngăn cản cử hành Thánh lễ Chúa nhật Lễ Lá tại Nhà thờ Mộ Thánh. Tôi lên án quyết định này do cảnh sát Israel đưa ra, trong bối cảnh gia tăng đáng báo động các hành vi vi phạm nhằm vào hiện trạng của các địa điểm linh thiêng ở Giêrusalem. Quyền tự do cử hành các nghi lễ tôn giáo ở Giêrusalem phải được bảo đảm cho tất cả các tôn giáo.”

Cao ủy phụ trách chính sách đối ngoại của Liên minh Âu Châu, Kaja Kallas, cho biết: “Quyết định của cảnh sát Israel ngăn cản Đức Thượng phụ Latinh của Giêrusalem vào Nhà thờ Mộ Thánh vào Chúa Nhật Lễ Lá là một sự vi phạm tự do tôn giáo và các quy định bảo vệ lâu đời đối với các địa điểm linh thiêng. Tự do thờ phượng ở Giêrusalem phải được bảo đảm đầy đủ, không có ngoại lệ, cho tất cả các tín ngưỡng. Tính đa tôn giáo của Giêrusalem phải được bảo vệ.”

Đại sứ Mỹ tại Israel, Mike Huckabee, đã nói vào Chúa Nhật: “Trong khi tất cả các địa điểm linh thiêng trong Thành phố Cổ đều đóng cửa vì lý do an toàn cho các cuộc tụ tập đông người, bao gồm Bức tường phía Tây, Nhà thờ Mộ Thánh và Thánh đường Hồi giáo Al Aqsa, thì hành động hôm nay của Cảnh sát Quốc gia Israel khi từ chối cho phép Hồng Y Pierbattista Pizzaballa, Đức Thượng phụ Latinh, và 3 linh mục khác vào nhà thờ để ban phước lành vào Chúa nhật Lễ Lá là một sự lạm quyền đáng tiếc, đã và đang gây ra những hậu quả nghiêm trọng trên toàn thế giới. Hướng dẫn của Bộ Chỉ huy Hậu phương hạn chế mọi cuộc tụ tập không quá 50 người. 4 đại diện của Giáo Hội Công Giáo đều nằm dưới mức giới hạn đó. Tuyên bố từ Chính phủ Israel cho biết hành động cấm Hồng Y Pizzaballa vào Nhà thờ Mộ Thánh là vì lý do an toàn, nhưng các nhà thờ, giáo đường Do Thái và thánh đường Hồi giáo trên khắp Giêrusalem đều tuân thủ giới hạn 50 người trở xuống. Việc cấm Đức Thượng phụ vào nhà thờ vào Chúa nhật Lễ Lá để tham dự một buổi lễ riêng tư là điều khó hiểu hoặc biện minh. Israel đã cho biết sẽ hợp tác với Đức Thượng phụ để tìm ra phương án an toàn cho Tuần Thánh, cho các hoạt động.”



Source:Latin Patriarchate of Jerusalem