1. Tổng thống Trump nói ông “không đưa ra cam kết nào” về Đài Loan sau cuộc gặp với ông Tập Cận Bình.
Tổng thống Trump hôm thứ Sáu cho biết ông “không đưa ra cam kết nào” về vấn đề Đài Loan trong cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, sau khi Bắc Kinh cảnh báo vấn đề này có thể gây ra xung đột giữa hai nước.
“Về vấn đề Đài Loan, ông ấy có quan điểm rất rõ ràng. Tôi không đưa ra cam kết nào cả,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên trên chuyên cơ Air Force One khi trở về từ Trung Quốc.
Khi được hỏi liệu ông Tập Cận Bình có ám chỉ rằng có nguy cơ xảy ra xung đột với Hoa Kỳ về vấn đề Đài Loan hay không, Tổng thống Trump đã hạ thấp khả năng này.
“Tôi không nghĩ có xung đột nào khác ngoài việc chúng ta không cần sức mạnh của họ, chúng ta không cần Đài Loan”, Tổng thống Trump nói.
Tổng thống Trump cũng cho biết quyết định về việc bán vũ khí cho Đài Loan trong tương lai vẫn chưa được hoàn tất. Khi được hỏi, Tổng thống Trump nói: “Tôi sẽ đưa ra quyết định”.
Những bình luận của Tổng thống Trump được đưa ra sau khi Trung Quốc cho biết trong thông cáo chính thức về cuộc gặp rằng ông Tập Cận Bình đã cảnh báo tổng thống Mỹ rằng việc giải quyết sai vấn đề Đài Loan có thể dẫn đến đối đầu giữa Washington và Bắc Kinh.
[CBSNews: Trump says he made “no commitment” on Taiwan after Xi meeting]
2. Sau khi tỷ lệ ủng hộ Putin giảm xuống mức thấp nhất kể từ thời chiến, cơ quan thăm dò dư luận nhà nước Nga đã điều chỉnh phương pháp khảo sát.
Ngày 15 tháng 5, cơ quan thăm dò dư luận nhà nước Nga VTsIOM thông báo sẽ thay đổi phương pháp luận được sử dụng cho các cuộc khảo sát mức độ ủng hộ hàng tuần đối với Putin sau sự sụt giảm mạnh về tỷ lệ ủng hộ Điện Cẩm Linh vào đầu năm 2026.
Diễn biến này xảy ra sau khi Alexander Bortnikov, trùm đặc vụ FSB, cáo buộc đang có các âm mưu tác động đến dư luận quần chúng mà chung cuộc có thể là một âm mưu đảo chính.
Tỷ lệ ủng hộ Putin đã giảm 12,2 điểm phần trăm từ cuối tháng 12 đến cuối tháng 4, xuống còn 65,6% - mức thấp nhất được ghi nhận trong suốt cuộc chiến toàn diện của Nga chống lại Ukraine.
Dữ liệu của VTsIOM cho thấy tỷ lệ ủng hộ Putin giảm dần khi những ảnh hưởng của suy thoái kinh tế ngày càng trầm trọng và sự siết chặt kiểm soát trực tuyến ở Nga trở nên rõ rệt hơn.
Trước đây, các cuộc khảo sát được thực hiện hoàn toàn thông qua phỏng vấn qua điện thoại, sử dụng cái mà VTsIOM mô tả là “mẫu ngẫu nhiên các số điện thoại di động”.
Bắt đầu từ tháng 5, công ty thăm dò dư luận cho biết họ sẽ chuyển sang hệ thống “mẫu kết hợp”, trong đó một nửa số người được khảo sát qua điện thoại và nửa còn lại được phỏng vấn trực tiếp tại nhà.
Theo phương pháp tính toán mới, tỷ lệ ủng hộ Putin trong tuần từ ngày 4 đến 10 tháng 5 đã tăng lên 66,8%, đánh dấu lần tăng đầu tiên kể từ tháng 12 năm 2025. Tỷ lệ tín nhiệm của ông cũng tăng từ 71% lên 72,1%.
Ông Vladimir Mamonov, đại diện của VTsIOM, cho biết: “Gần đây, trong các cuộc khảo sát qua điện thoại, chúng tôi nhận thấy số lượng người trả lời ở một số nhóm tuổi nhất định không đạt yêu cầu.”
Đơn vị thăm dò dư luận cũng cho rằng sự thay đổi về phương pháp luận này là do những khó khăn ngày càng tăng trong việc tiến hành khảo sát qua điện thoại ở Nga, đồng thời nói rằng các hạn chế về liên lạc và bộ lọc chống thư rác đã “thay đổi đáng kể” điều kiện thăm dò ý kiến và khiến người Nga thận trọng hơn.
[Kyiv Independent: After Putin approval rating hits wartime low, Russia's state pollster revises methodology]
3. Cựu điệp viên Nga lần đầu tiên tiết lộ rằng ông đã trốn thoát khỏi các đội ám sát của Putin bên trong xác một con bò sau khi bị vu oan là kẻ phản bội.
Một “đặc vụ bất hảo” người Nga đã tiết lộ cách ông ta trốn thoát khỏi các đội ám sát của Vladimir Putin bên trong xác một con bò đang phân hủy.
Dmitry Senin, một Đại Tá FSB đầy triển vọng, giờ đây phải chạy trốn để bảo toàn mạng sống – lần thứ hai – sau nhiều năm lẩn tránh các sát thủ và gián điệp của Điện Cẩm Linh.
Nhờ một mạng lưới buôn lậu tinh vi, ông ta đã được vận chuyển từ Mạc Tư Khoa đến biên giới với Kazakhstan vào tháng 9 năm 2022.
Ông ta đeo mặt nạ phòng độc và bộ đồ cao su để bảo vệ mình khỏi khói bốc ra từ xác thịt đang phân hủy khi chuẩn bị leo vào bên trong con bò mà ông ta hy vọng sẽ đưa mình đến nơi an toàn.
Bước cuối cùng là bọc Senin trong giấy bạc – để bảo vệ ông ta khỏi các camera nhiệt được lắp đặt dọc theo biên giới được tăng cường an ninh.
Những kẻ buôn lậu địa phương đã kéo xác con vật chứa Senin lên một chiếc máy kéo, lái qua biên giới rồi thòng nó xuống một khe núi được dùng làm “nghĩa địa” cho động vật.
“Tôi chỉ cần được ném qua biên giới Kazakhstan,” Senin nói với tờ The Telegraph về cuộc vượt biên táo bạo.
Khi biết mình đã an toàn, ông ta lăn ra khỏi con bò, trèo ra khỏi khe núi và vào bãi cỏ trước khi được một người quen đón và đưa đến Montenegro bằng máy bay.
Theo lời tự thuật của mình, Senin không phải là kẻ đào tẩu. Thay vào đó, ông ta tự mô tả mình là một người vô tội bị vu oan cho một tội ác mà ông không hề phạm phải.
“Tôi không mang bí mật sang phương Tây để đổi lấy sự bảo vệ,” Senin, người đã có 18 năm làm việc tại cơ quan an ninh chính của Nga, cho biết.
“Tôi là một sĩ quan đã cố gắng chống tham nhũng từ bên trong hệ thống – và chính vì điều đó mà hệ thống đã quyết định loại bỏ tôi…”
“Hệ thống mà tôi từng phục vụ không hoạt động vì lợi ích của nhà nước, mà vì lợi ích của một số cá nhân nắm quyền.”
Vào giữa những năm 2010, Senin đã có một sự nghiệp lẫy lừng tại FSB, cơ quan kế thừa chính của KGB thuộc Liên Xô, lúc đó ông mang quân hàm Đại Tá và ông tin rằng mình đang trên con đường trở thành một tướng FSB.
Mọi chuyện thay đổi vào năm 2016 khi ông nhận được một thông tin mật về một căn nhà sang trọng ở Mạc Tư Khoa có liên quan đến một viên chức cảnh sát cao cấp.
Một cuộc đột kích sau đó vào khu bất động sản này đã phát hiện hơn 120 triệu USD, một trong những vụ thu giữ tiền mặt lớn nhất trong lịch sử hiện đại của Nga.
Nhưng, danh tính của ông ta với tư cách là một đặc vụ FSB đã bị rò rỉ cho báo chí Nga. Sau đó, một thông tin khác được tiết lộ – chỉ trong vài giờ nữa, các đồng nghiệp của ông ta sẽ bắt giữ ông.
Senin nghi ngờ rằng mình sắp bị gài bẫy – như một hình phạt cho cuộc đột kích.
“ Tôi không hiểu mình đã làm sai điều gì, tôi chỉ hiểu một điều: nếu họ bắt tôi thì từ trong tù tôi sẽ không thể chứng minh được sự vô tội của mình bằng bất cứ cách nào”, ông nói.
Viên sĩ quan này lần đầu tiên bỏ trốn khỏi Nga vào tháng 2 năm 2017, bỏ lại vợ và ba đứa con – hai bé gái, 10 và 7 tuổi, và một bé trai 2 tuổi.
Cùng ngày ông đến Georgia, các đồng nghiệp của ông tại FSB đã đột kích vào nhà ông.
Chỉ đến lúc đó Senin mới biết mình bị buộc tội tống tiền và nhận hối lộ, là điều mà ông phủ nhận.
Không lâu sau khi ông biến mất, các cơ quan tình báo Nga đã huy động một trong những điệp viên nước ngoài khét tiếng nhất của họ để truy tìm ông – Egisto Ott, một cựu viên chức cảnh sát từng làm việc tại Văn phòng Liên bang Nga về Bảo vệ Hiến pháp và Chống khủng bố.
Các tài liệu của cảnh sát Nga mà tờ The Telegraph thu thập được cho thấy rằng Ott đã sử dụng các mối quan hệ của mình trong lực lượng cảnh sát và tình báo cả trong và ngoài nước vào năm 2017 để cố gắng truy tìm Senin sau khi ông ta trốn khỏi Nga, tiến hành kiểm tra một chiếc du thuyền mà họ tin rằng ông ta đang lẩn trốn ở Croatia.
Senin biết mình đang bị săn đuổi, và thời gian không còn nhiều.
“Vì vậy, tôi đã dùng chính lý lẽ của FSB để chống lại họ,” ông nói. “Tôi quay trở lại Nga.”
Lý lẽ của ông ta có vẻ hợp lý – những kẻ truy đuổi ông ta sẽ không bao giờ nghĩ đến việc tìm kiếm một kẻ phản bội đang lẩn trốn bên trong nước Nga.
Senin khẳng định rằng ông đã sống bí mật ở Mạc Tư Khoa trong nhiều năm trong khi cố gắng minh oan cho bản thân.
Để giữ kín thân phận, ông đã sử dụng nhiều cách cải trang – bao gồm xe lăn, sau đó là nạng và diễn kịch đi khập khiễng.
Ông nói: “Tôi thường đến trường nơi các em học sinh theo học và quan sát chúng từ xa.
“Tôi đã cải trang, giống như trong phim – đội mũ trùm đầu và mũ lưỡi trai, để khuôn mặt của tôi không bị máy quay ghi lại.”
“Tôi đã chuyển những lá thư viết tay qua các điểm giao nhận bí mật và cho những người thân cận. Các con tôi cũng gửi những lời chúc và tranh vẽ của chúng qua những địa điểm đã được thỏa thuận – đó là những bưu kiện quý giá nhất mà tôi nhận được.”
Cuối cùng, Senin nhận ra rằng nỗ lực minh oan cho bản thân là vô ích – và ông ta lên kế hoạch cho cuộc trốn thoát thứ hai – bên trong con bò chết – việc này mất đến hai tháng để chuẩn bị.
Ngay khi đặt chân đến Montenegro, ông ta lập tức xin tị nạn, viện dẫn lý do bị bức hại chính trị ở quê nhà.
Thay vào đó, Senin bị bắt giữ theo lệnh truy nã của Interpol do Nga ban hành, và sau đó bị giam giữ trong nhà tù, chờ đợi kết quả yêu cầu dẫn độ từ phía Nga.
Sau 5 tháng bị giam giữ, vào tháng 2 năm 2023, Montenegro đã từ chối yêu cầu dẫn độ của Nga, tuyên bố rằng ông đang phải đối mặt với sự bức hại chính trị trong nước, như ông đã khẳng định.
Senin đã được trả tự do và được cấp tị nạn tại quốc gia vùng Balkan này, nơi ông hiện đang sinh sống cùng gia đình.
[The Sun: I escaped Putin’s death squads inside a DEAD COW after being framed as a defector, ex-Russian spy reveals for first time]
4. Tổng thống Phần Lan khẳng định không phải đối mặt với “mối đe dọa quân sự trực tiếp” nào bất chấp vụ việc máy bay điều khiển từ xa gây hoang mang, theo lời khẳng định của ông.
Tổng thống Alexander Stubb hôm thứ Sáu cho biết Phần Lan “không phải đối mặt với bất kỳ mối đe dọa quân sự trực tiếp nào” sau khi một máy bay điều khiển từ xa xâm nhập không phận nước này gần Helsinki.
Kari Nisula, chỉ huy tác chiến của Lực lượng Quốc phòng Phần Lan, sau đó cho biết Phần Lan đã nhận được cảnh báo sớm thông qua các kênh tình báo quân sự về việc máy bay điều khiển từ xa đang tiếp cận, nhưng từ chối tiết lộ nguồn thông tin.
Máy bay trực thăng Hornet của Không quân Phần Lan đã được triển khai trên thủ đô và Vịnh Phần Lan sau khi nhà chức trách phát hiện một vật thể bay điều khiển từ xa khả nghi trên bầu trời của họ. Người dân ở khu vực Uusimaa rộng lớn hơn đã được yêu cầu ở trong nhà trong một thời gian ngắn.
“Tôi cảm ơn các nhà chức trách vì phản ứng nhanh chóng của họ đối với cảnh báo máy bay điều khiển từ xa sáng nay,” Stubb nói. Họ “đã chứng minh rằng họ đã chuẩn bị tốt. Khả năng sẵn sàng đã được tăng cường nhanh chóng. Phần Lan không phải đối mặt với bất kỳ mối đe dọa quân sự trực tiếp nào,” ông nói thêm.
Thủ tướng Petteri Orpo nói với các phóng viên tại một cuộc họp báo rằng chính phủ của ông “đã thông báo với Ukraine rằng trong bất kỳ trường hợp nào cũng không thể chấp nhận việc máy bay điều khiển từ xa bay lạc vào lãnh thổ Phần Lan”. Quốc gia Bắc Âu này vẫn chưa xác nhận liệu họ đã xác định được nguồn gốc chính xác của chiếc máy bay điều khiển từ xa bay qua Helsinki sáng thứ Sáu hay chưa.
Trước đó cùng ngày, Orpo cũng kêu gọi bình tĩnh, trấn an người dân rằng quân đội Phần Lan “đã tăng cường khả năng giám sát và đối phó” và “các biện pháp chính thức” đang “được tiến hành”.
“Nguy hiểm đã qua. Mọi người có thể đi làm và đi học an toàn”, Bộ trưởng Nội vụ Mari Rantanen viết trên trang X vào sáng sớm thứ Sáu.
Vụ việc xảy ra trong bối cảnh cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa quy mô lớn của Ukraine vào lãnh thổ Nga đêm trước đó. Bộ Quốc phòng Nga cho biết họ đã bắn hạ 355 máy bay điều khiển từ xa, trong đó có một chiếc ở vùng Pskov giáp biên giới với Estonia và Latvia.
Tình trạng báo động ở Phần Lan đã được dỡ bỏ ngay sau 7 giờ sáng giờ địa phương. Không có thương vong hay thiệt hại nào được báo cáo. Các chuyến bay tại phi trường Helsinki-Vantaa bị gián đoạn trong ba giờ nhưng hiện đã hoạt động trở lại.
Vụ việc hôm thứ Sáu không phải là sự việc liên quan đến máy bay điều khiển từ xa đầu tiên từ cuộc chiến của Nga ở Ukraine ảnh hưởng đến Phần Lan. Hồi tháng Ba, hai máy bay điều khiển từ xa đã xâm phạm lãnh thổ Phần Lan và rơi xuống sau khi bay thấp trên biển và khu vực đông nam Phần Lan.
Tại nước láng giềng Latvia, chính phủ liên minh đã sụp đổ hôm thứ Năm sau khi Thủ tướng Evika Siliņa sa thải Bộ trưởng Quốc phòng Andris Sprūds vì cách giải quyết các vụ tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa của Ukraine.
[Politico: Finland faces no ‘direct military threat’ despite drone scare, president insists]
5. Thủ tướng Ấn Độ bay đến UAE, kêu gọi duy trì eo biển Hormuz “mở và an toàn”.
Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã kêu gọi duy trì eo biển Hormuz “mở và an toàn” trong chuyến thăm ngắn tới Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, gọi tắt là UAE, hôm thứ Sáu.
Ông Modi, người có máy bay được các máy bay quân sự dẫn đường khi ra vào không phận UAE, đã được đón tiếp bằng đội danh dự và gặp gỡ Tổng thống Sheikh Mohammed bin Zayed Al Nahyan trước khi khởi hành đến Hòa Lan.
Việc gián đoạn các tuyến vận tải biển vùng Vịnh qua eo biển Hormuz đã khiến thị trường dầu khí chao đảo, gây áp lực lên các nước nhập khẩu năng lượng như Ấn Độ, buộc nước này phải tăng giá xăng và dầu diesel vào thứ Sáu.
“Giữ cho eo biển Hormuz tự do, thông thoáng và an toàn là ưu tiên hàng đầu của chúng tôi, và trong vấn đề này, việc tuân thủ luật pháp quốc tế là điều thiết yếu”, ông Modi nói trong đoạn video do Bộ Ngoại giao Ấn Độ công bố.
Hai bên đã đồng ý xem xét việc tăng lượng dầu dự trữ của tập đoàn dầu khí khổng lồ ADNOC của UAE tại Ấn Độ lên tới 30 triệu thùng, và dự trữ dầu thô tại cảng Fujairah của UAE như một phần dự trữ chiến lược của Ấn Độ, theo một tuyên bố của ADNOC.
[CBSNews: India's prime minister flies into UAE, calls for “open and safe” Strait of Hormuz]
6. Ba Lan vội vàng phản ứng sau khi Ngũ Giác Đài hủy bỏ kế hoạch triển khai quân đội.
Ba Lan, một trong những đồng minh thân cận nhất của Mỹ ở Âu Châu, đã hoàn toàn bất ngờ trước quyết định đột ngột của Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth trong việc hủy bỏ kế hoạch triển khai 4.000 binh sĩ Mỹ đến nước này.
Chính phủ hiện đang gấp rút ứng phó trong khi vẫn khẳng định rằng động thái này không làm suy yếu an ninh quốc gia.
Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Władysław Kosiniak-Kamysz hôm thứ Sáu cho biết liên minh Ba Lan-Mỹ là “bền vững và lâu dài”. “Ba Lan tiếp tục là đồng minh ổn định nhất của Mỹ ở Âu Châu.”
Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Paweł Zalewski trả lời kênh truyền hình TVN24 tối thứ Năm: “Chúng tôi nhận được sự bảo đảm rằng người Mỹ không có kế hoạch giảm dần sự hiện diện của Mỹ tại Ba Lan một cách có hệ thống.”
Nhưng không thể phủ nhận rằng động thái của Mỹ đã khiến Ba Lan hoàn toàn bất ngờ.
Vẫn chưa rõ lý do tại sao Hegseth lại hủy bỏ việc triển khai Lữ đoàn Chiến đấu Thiết giáp số 2, Sư đoàn Kỵ binh số 1 — một quyết định được đưa ra sau khi đơn vị này đã bắt đầu chuẩn bị lên đường sang Âu Châu. Quyền thư ký báo chí Ngũ Giác Đài, Ge Valdez, cho biết động thái này “không phải là một quyết định bất ngờ, vào phút chót”.
Ông Donald Trump đã nhiều lần bày tỏ sự tức giận và thất vọng với các đồng minh Âu Châu vì đã không giúp đỡ trong cuộc chiến chống Iran. Tuy nhiên, trước đó, Hegseth từng gọi Ba Lan là “đồng minh kiểu mẫu” vì chi tiêu quốc phòng của nước này cao nhất trong NATO.
Mặc dù Ba Lan đang bị chia rẽ sâu sắc về chính trị giữa chính phủ thân Liên Hiệp Âu Châu của Thủ tướng Donald Tusk và Tổng thống theo chủ nghĩa dân tộc và liên kết với phong trào MAGA, Karol Nawrocki, nhưng vẫn có sự đồng thuận rộng rãi rằng sự hiện diện của quân đội Mỹ là rất quan trọng đối với khả năng phòng thủ của Ba Lan trước Nga.
Kosiniak-Kamysz cho biết ông đã gọi điện cho cả Tusk và Nawrocki sau khi tin tức về việc triển khai quân được công bố. Ông cũng đã có cuộc điện đàm vào tối thứ Năm với Tướng Alexus Grynkewich, chỉ huy lực lượng Mỹ tại Âu Châu kiêm Tư lệnh tối cao của NATO tại Âu Châu.
“Chúng tôi liên lạc thường xuyên với phía Mỹ,” Kosiniak-Kamysz phát biểu trước Quốc hội Ba Lan hôm thứ Năm. “Ba Lan là một đồng minh kiên định, luôn hoàn thành mọi nghĩa vụ theo Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương. Chúng tôi chi gần 5% GDP cho quốc phòng.”
Các quan chức Ba Lan khẳng định việc hủy bỏ triển khai này không làm suy yếu cam kết rộng lớn hơn của Mỹ đối với quốc phòng Âu Châu.
“Tôi không hề nghi ngờ về những bảo đảm của Mỹ dành cho Ba Lan,” Tomasz Siemoniak, cựu bộ trưởng quốc phòng hiện đang phụ trách các cơ quan tình báo Ba Lan, phát biểu trên truyền hình Ba Lan hôm thứ Sáu.
Nhưng các hành động của Mỹ đang gây hoang mang cho Âu Châu.
Đầu tháng này, Ngũ Giác Đài đã xác nhận Mỹ sẽ rút 5.000 binh sĩ khỏi các căn cứ quân sự ở Đức, thực hiện lời đe dọa mà Tổng thống Trump đưa ra sau cuộc tranh cãi với Thủ tướng Đức Friedrich Merz về cuộc chiến với Iran. Sau đó, Tổng thống Trump tiếp tục cảnh báo rằng Ngũ Giác Đài sẽ “cắt giảm nhiều hơn con số 5.000”.
Ba Lan, cùng với Rumani và các nước Baltic, đang hy vọng nhận được một số binh lính được rút khỏi Đức, mặc dù vẫn chưa rõ liệu họ sẽ ở lại Âu Châu hay trở về nước.
Tuần trước, Tổng thống Trump nói rằng ông “có thể” sẽ điều quân đội Mỹ đến Ba Lan. Ông nói: “Tôi có mối quan hệ tuyệt vời với tổng thống, vì vậy điều đó là có thể.”
Tuy nhiên, Tổng thống Trump cũng đã đặt câu hỏi về cam kết của Mỹ đối với Điều 5 của Hiệp ước phòng thủ chung NATO và đe dọa sáp nhập Greenland, một lãnh thổ của Đan Mạch, một thành viên của liên minh.
Oana Lungescu, cựu phát ngôn viên NATO và nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Nghiên cứu Quân sự Hoàng gia Anh, cho biết mặc dù vẫn chưa chắc chắn liệu quyết định triển khai quân của Ba Lan có liên quan đến việc rút quân của Đức hay không, nhưng những gì bà gọi là “các quyết định tùy tiện và thiếu phối hợp của chính quyền Trump” có nguy cơ làm mất lòng các đồng minh Âu Châu và khuyến khích Putin.
“Việc Mỹ trừng phạt Ba Lan, một quốc gia điển hình về đầu tư quốc phòng và phần lớn ủng hộ các chính sách của Mỹ, là điều vô lý”, bà nói.
Ba Lan có khoảng 500 binh sĩ Mỹ đóng quân thường trực tại nước này, bao gồm: tại căn cứ hỗ trợ hải quân ở Redzikowo, nơi hỗ trợ hệ thống hỏa tiễn phòng không hải quân của Mỹ; tại trụ sở của Quân đoàn 5 Lục quân Mỹ ở Poznań, nơi điều phối các lực lượng mặt đất của Mỹ triển khai khắp Âu Châu; và tại một doanh trại quân đội, nơi cung cấp hỗ trợ cơ sở hạ tầng.
Ngoài ra, có tới 10.000 binh sĩ Mỹ thường xuyên luân chuyển qua nước này.
Theo các cuộc thăm dò gần đây, đa số người Ba Lan ủng hộ việc Mỹ cho phép một căn cứ quân sự trên lãnh thổ của họ, điều này khiến Ba Lan trở thành một ngoại lệ so với các quốc gia Âu Châu khác.
Chính phủ Ba Lan đã thúc đẩy việc tăng số lượng binh lính Mỹ tại nước này trong nhiều năm qua, điều này khiến quyết định của Hegseth trở nên bất ngờ đối với Warsaw.
Krzysztof Bosak, lãnh đạo đảng Liên minh cực hữu đối lập, lên án điều mà ông gọi là “sự hỗn loạn nội bộ và mất uy tín của đồng minh quan trọng nhất của chúng ta”, nói với đài phát thanh Ba Lan rằng quyết định bất ngờ này “không tạo dựng được uy tín”.
Bất chấp những nghi ngờ đó, chính phủ vẫn khẳng định rằng không có khủng hoảng.
“Tôi muốn trấn an tất cả những ai đang lo lắng. Số lượng binh sĩ Mỹ tại Ba Lan không hề giảm. Chúng tôi đang nỗ lực tăng cả quy mô và khả năng hoạt động của lực lượng Mỹ đóng quân tại Ba Lan”, Kosiniak-Kamysz cho biết.
[Politico: Poland scrambles to respond after Pentagon ditches troop deployment plan]
7. Tổng thống Zelenskiy cho biết Nga có kế hoạch tấn công Ukraine hoặc NATO từ Belarus.
Hôm Thứ Bẩy, 16 Tháng Năm, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy cho biết Nga đang tăng cường nỗ lực lôi kéo Belarus vào cuộc xâm lược Ukraine, sau khi nhận được báo cáo từ các cơ quan quân sự và tình báo Ukraine.
Theo Tổng thống Zelenskiy, ông “nắm rõ chi tiết cuộc trò chuyện” giữa hai nước, Mạc Tư Khoa đã liên lạc trở lại với tổng thống Belarus Alexander Lukashenko nhằm thuyết phục ông này “tham gia vào các hành động gây hấn mới”.
Quân đội Belarus, vốn được đánh giá là thiếu động lực, lạc hậu và không được chuẩn bị cho cuộc chiến tranh hiện đại do máy bay điều khiển từ xa thống trị đang diễn ra ở Ukraine, vẫn chưa tham gia tích cực vào cuộc chiến của Nga.
[Kyiv Independent: Russia plans to attack Ukraine or NATO from Belarus, Zelensky says]
8. Ngoại trưởng Iran cho biết nước này hoan nghênh những nỗ lực ngoại giao của Trung Quốc.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết Iran sẽ hoan nghênh bất kỳ nỗ lực ngoại giao nào của Trung Quốc nhằm giảm leo thang xung đột với Hoa Kỳ.
“Bất kỳ nỗ lực nào của Trung Quốc nhằm hỗ trợ ngoại giao đều sẽ được Cộng hòa Hồi giáo Iran hoan nghênh”, ông nói tại một cuộc họp báo ở New Delhi, trong chuyến thăm tham dự cuộc họp các Ngoại trưởng BRICS tại đây.
Đã có những câu hỏi về việc Bắc Kinh có sẵn sàng hỗ trợ ngầm hay không để giúp chấm dứt cuộc xung đột kéo dài nhiều tháng giữa Mỹ và Israel với Iran, vốn đã đẩy nền kinh tế toàn cầu vào tình trạng hỗn loạn mà chưa có hồi kết rõ ràng.
Trung Quốc là đối tác ngoại giao thân thiết của Iran và là nước mua dầu lớn nhất của nước này – và luôn tự coi mình là người ủng hộ hòa bình trong suốt cuộc chiến – đây là một chủ đề thảo luận quan trọng giữa nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Donald Trump trong chuyến thăm Bắc Kinh của nhà lãnh đạo Mỹ.
Ông Araghchi cho biết những nỗ lực hòa giải của Pakistan không thất bại nhưng đang “đối mặt với một con đường rất khó khăn chủ yếu là do hành vi của Mỹ”.
[CBSNews: Iran welcomes Chinese diplomacy efforts, Iranian foreign minister says]
9. Đơn vị quân đội Nga ghi lại tội ác chiến tranh của chính mình, blogger quân sự đăng tải rồi xóa video.
Một đơn vị quân đội Nga đã ghi lại cảnh máy bay điều khiển từ xa của chính họ tấn công một chiếc xe của Liên Hiệp Quốc tại thành phố Kherson, một hành vi phạm tội ác chiến tranh theo luật quốc tế.
Ngày 14 tháng 5, Văn phòng Điều phối các vấn đề nhân đạo của Liên Hiệp Quốc, gọi tắt là OCHA tại Ukraine báo cáo rằng một chiếc xe của Liên Hiệp Quốc “được đánh dấu rõ ràng” đã bị máy bay điều khiển từ xa, gọi tắt là FPV tấn công, nhưng cho biết họ không biết ai đã tấn công. Không có thương vong nào được báo cáo.
“Mục tiêu không nên là thường dân và những người làm công tác nhân đạo”, Andrea De Domenico, Trưởng Văn phòng OCHA tại Ukraine, tuyên bố, đồng thời cho biết thêm rằng cơ quan này đang cung cấp hỗ trợ nhân đạo cho thường dân vào thời điểm đó.
Vào ngày 15 tháng 5, blogger quân sự người Nga Osvedomitell Alex đã đăng tải một video trên Telegram cho thấy cuộc tấn công bằng máy bay điều khiển từ xa góc nhìn thứ nhất. Video bắt đầu bằng logo của Nhóm Lực lượng Dnepr của Nga, đơn vị đang hoạt động tại tỉnh Kherson của Ukraine.
Tại thời điểm bài viết này được đăng tải, bài đăng trên Telegram đã bị xóa, nhưng nó vẫn đang lan truyền trên các kênh thân Nga khác và được một blogger kiêm tình nguyện viên người Ukraine, Serhii Sternenko, chia sẻ.
“Người Nga không hề che giấu điều đó, họ là tội phạm chiến tranh, và bất cứ ai muốn thỏa thuận với họ đều là đồng phạm của những tội ác này”, Sternenko nói vào ngày 15 tháng 5.
Tấn công một phương tiện của Liên Hiệp Quốc đang thực hiện nhiệm vụ nhân đạo, được đánh dấu rõ ràng, là tội ác chiến tranh theo luật quốc tế.
Tổng thống Zelenskiy bày tỏ lòng kính trọng đối với các nạn nhân vụ tấn công khủng bố ngày 14 tháng 5 vào Kyiv, nhân ngày quốc tang của thủ đô.
Ngày 15 tháng 5, Tổng thống Volodymyr Zelenskiy đã đến viếng và chia buồn với các nạn nhân của vụ tấn công hỏa tiễn của Nga ngày hôm trước, vụ tấn công đã phá hủy một phần tòa nhà chung cư ở Kyiv và khiến 24 người thiệt mạng, trong đó có ba trẻ em.
Chuyến thăm diễn ra một giờ sau khi lực lượng cấp cứu kết thúc các nỗ lực tìm kiếm và cứu nạn tại hiện trường, 28 giờ sau khi một hỏa tiễn của Nga bắn trúng tòa nhà ở quận Darnytskyi của Kyiv.
“Thế giới phải nhớ cái giá mà Ukraine phải trả mỗi ngày để ngăn chặn sự xâm lược của Nga lan rộng sang các quốc gia khác”, Tổng thống Zelenskiy nói.
Ngày 15 tháng 5 là ngày quốc tang tại Kyiv.
[Kyiv Independent: Russian military unit documents own war crime, milblogger publishes then deletes video]
10. Hội đồng Âu Châu tiến hành xét xử Nga theo mô hình Nuremberg, nhằm “khôi phục công lý từ đống đổ nát của chiến tranh”.
Ngày 15 tháng 5, tại hội nghị thượng đỉnh 46 Ngoại trưởng Âu Châu ở Moldova, Tổng thư ký Hội đồng Âu Châu đã bật đèn xanh cho việc chuyển từ thu thập chữ ký sang hành động thành lập một tòa án kiểu Nuremberg để xét xử giới lãnh đạo Nga về cuộc chiến tranh xâm lược Ukraine.
36 quốc gia và Liên minh Âu Châu đã cam kết ủng hộ Tòa án đặc biệt, và Hòa Lan đã tiến hành các công tác chuẩn bị để đăng cai tổ chức phiên tòa tại The Hague.
“Hôm nay là một ngày lịch sử… La Hay sẽ khôi phục công lý từ đống đổ nát của chiến tranh,” Ngoại trưởng Andrii Sybiha tuyên bố.
Cần có tòa án chuyên trách này vì hiện không có tòa án nào có thẩm quyền xét xử tội xâm lược, tức là quyết định bắt đầu và tiến hành một cuộc chiến tranh bất hợp pháp.
Mục tiêu điều tra của tòa án này là Putin, các thành viên trong nhóm thân cận của ông, và có thể cả các quốc gia khác. Sybiha đã đề cập đến nhà lãnh đạo Belarus, Alexander Lukashenko. Các nhà lãnh đạo Bắc Hàn cũng có thể bị điều tra, vì họ cũng đã gửi binh lính tấn công Ukraine.
[Kyiv Independent: Plucking 'justice from the ruins of war': Council of Europe moves on Nuremberg-style Russia trial]
11. Tổng thống Trump và ông Tập Cận Bình đều giành được những thắng lợi riêng từ hội nghị thượng đỉnh Trung Quốc.
Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình đã thu về những thắng lợi chủ yếu mang tính biểu tượng từ hội nghị thượng đỉnh kéo dài hai ngày, vốn chú trọng vào hình thức nhưng thiếu nội dung chính sách.
Tổng thống Trump cho biết Trung Quốc quan tâm đến việc mua thêm một số đậu nành và máy bay từ các nhà sản xuất Mỹ nhưng không xác nhận chi tiết về bất kỳ thỏa thuận hoặc giao dịch mua bán nào. Ông nói rằng hai bên cũng có quan điểm “rất giống nhau” về cách họ muốn cuộc chiến ở Iran kết thúc.
Tổng thống Mỹ đã hết lời ca ngợi nhà lãnh đạo Trung Quốc và đất nước này trong suốt chuyến đi, đỉnh điểm là chuyến tham quan hiếm hoi vào thứ Sáu tớiTrung Nam Hải, khu phức hợp chính phủ được bảo vệ nghiêm ngặt nằm ở trung tâm chính trường Trung Quốc. Đó là tổng hành dinh của Đảng Cộng sản Trung Quốc.
“Đây là một chuyến thăm tuyệt vời,” Tổng thống Trump nói với các phóng viên. “Tôi nghĩ chuyến thăm này đã mang lại nhiều điều tốt đẹp. Chúng ta đã đạt được một số thỏa thuận thương mại tuyệt vời – có lợi cho cả hai nước.”
Bắc Kinh cho biết chuyến thăm đã “làm sâu sắc thêm lòng tin lẫn nhau” giữa các nhà lãnh đạo, những người có những mối quan ngại cốt lõi khác nhau về an ninh quốc gia. Trung Quốc đã tìm cách giảm thiểu nguy cơ chiến tranh - nhấn mạnh trong chuyến đi này về sự cần thiết phải ổn định mối quan hệ để tránh xung đột trong tương lai.
“Cả phát biểu của ông Tập và Tổng thống Trump đều mang giọng điệu tích cực. Đặc biệt, những bình luận của ông Tập đã cố gắng gắn kết cuộc gặp với những điểm trọng tâm của Trung Quốc về sự phục hưng quốc gia và mở cửa, cũng như thúc đẩy Mỹ hướng tới cấu trúc G2, trong đó Washington và Bắc Kinh cùng chịu trách nhiệm chính trong việc định hướng các vấn đề toàn cầu”, Michael Clarke, Giáo sư thỉnh giảng về Nghiên cứu Quốc phòng tại King's College Luân Đôn nói với Newsweek.
Những thắng lợi của Tổng thống Trump: Iran và một số lạc quan trong giới kinh doanh.
Vấn đề kinh doanh là mối quan tâm hàng đầu của Tổng thống Trump trong cuộc đàm phán hôm thứ Năm, bằng chứng là nhóm các giám đốc điều hành người Mỹ mà ông đích thân lựa chọn tham dự hội nghị thượng đỉnh chính trị cao cấp này có số lượng lớn bất thường.
Vì quá sốt sắng muốn bảo đảm quyền tiếp cận thị trường rộng lớn hơn cho các công ty Mỹ, Tổng thống Trump sau đó cho biết ông đã thuyết phục Tập Cận Bình gặp gỡ các lãnh đạo công ty, làm thay đổi lịch trình chính thức.
“Họ ngạc nhiên vì… bạn biết đấy, việc đó không nằm trong kế hoạch,” ông nói với Sean Hannity của Fox News trong một cuộc phỏng vấn được phát sóng vào tối thứ Năm theo giờ miền Đông.
“ Hầu hết họ đều kinh doanh ở đây, nhưng có lẽ họ muốn kinh doanh nhiều hơn nữa. Và tôi cũng muốn thấy họ kinh doanh nhiều hơn – điều đó sẽ tốt cho thương mại và cán cân thương mại”, ông nói.
Không chỉ đáp ứng yêu cầu của Tổng thống Trump về việc gặp gỡ Elon Musk, Tim Cook và những người khác, nhà lãnh đạo Trung Quốc Tập Cận Bình còn cho biết “các doanh nghiệp Mỹ sẽ có triển vọng rộng mở hơn tại Trung Quốc”, theo Bộ Ngoại giao Trung Quốc.
Tuy nhiên, tính đến thứ Sáu, chưa có thông tin chi tiết nào về các thỏa thuận hay bước đột phá nào liên quan đến việc tiếp cận thị trường được công bố.
Mỹ cũng đã tìm cách gây ảnh hưởng lên Trung Quốc để giúp chấm dứt chiến tranh Iran, vì Trung Quốc có quan hệ thân thiết với Tehran và là khách hàng mua dầu lớn nhất của nước này.
Hôm thứ Sáu, tuyên bố của Trung Quốc tóm tắt các cuộc đàm phán xác nhận rằng cả hai nước đều muốn eo biển Hormuz được mở cửa trở lại cho vận tải quốc tế và Bắc Kinh lo ngại về “vấn đề hạt nhân Iran”. Cả hai lập trường này đều đã được Trung Quốc duy trì từ lâu.
Tại hội nghị Trung Nam Hải, khi ngồi cạnh ông Tập Cận Bình, Tổng thống Trump nói: “Chúng tôi có quan điểm rất giống nhau về Iran. Chúng tôi muốn chấm dứt tình trạng đó. Chúng tôi không muốn họ sở hữu vũ khí hạt nhân. Chúng tôi muốn eo biển được mở cửa.”
Ông Tập Cận Bình không đính chính phát ngôn của Tổng thống Trump, và tuyên bố của Bộ Ngoại giao Trung Quốc về vấn đề này đáng chú ý là không trực tiếp đổ lỗi cho Mỹ về việc phát động chiến tranh, hay về việc phong tỏa hải quân liên tục đối với các cảng của Iran.
Tuy nhiên, báo cáo cũng lưu ý rằng cuộc chiến, vốn được tường trình đang gây ảnh hưởng đáng kể đến nền kinh tế toàn cầu, lẽ ra không nên bắt đầu.
“Việc tìm ra giải pháp sớm cho tình hình này không chỉ có lợi cho Mỹ và Iran, mà còn cho các quốc gia trong khu vực và toàn thế giới”, tuyên bố của Trung Quốc cho biết.
Những thắng lợi của Tập Cận Bình: Đài Loan và vai trò lãnh đạo
Chuyến thăm Bắc Kinh đầy thiện chí của Tổng thống Trump cũng mang lại những thắng lợi cho nhà lãnh đạo Trung Quốc. Những lời khen ngợi hết mực của Tổng thống Trump dành cho sự lãnh đạo của Tập Cận Bình và những phát ngôn lặp đi lặp lại coi ông như một người bạn tâm đắc tuyệt vời đã nâng tầm Trung Quốc lên ngang hàng với các nước láng giềng và đồng minh của Mỹ.
Theo thông cáo báo chí của Trung Quốc, Tổng thống Trump gọi ông Tập Cận Bình là “một người bạn cố tri của tôi”, và nói: “Tôi rất kính trọng ông ấy”.
“Tôi sẵn sàng duy trì liên lạc chân thành và sâu sắc với Chủ tịch Tập Cận Bình và nhiệt liệt mong được đón tiếp ông tại Washington.”
Lời mời của Mỹ dành cho ông Tập Cận Bình trở lại vào tháng 9 cho chuyến thăm cấp nhà nước đầu tiên sau hơn một thập niên cũng sẽ là sự khẳng định cho lập trường cứng rắn của ông trong việc đối phó với Tổng thống Trump năm ngoái - khi cả hai đã cùng nhau chiến đấu ngang ngửa trong cuộc chiến thuế quan.
Điều đó dẫn đến việc hai nền kinh tế lớn nhất thế giới áp đặt thuế quan ba chữ số lên nhau và Trung Quốc hạn chế xuất khẩu đất hiếm sang Mỹ, quốc gia phụ thuộc rất nhiều vào các khoáng sản này cho sản xuất công nghiệp.
Ông Tập Cận Bình chiếm ưu thế trong hội nghị thượng đỉnh này và đã chủ động nêu rõ ranh giới của Trung Quốc. Vấn đề trọng tâm trong quan hệ Mỹ - Trung đối với ông Tập không phải là thương mại, như Tổng thống Trump đã ưu tiên, mà là Đài Loan.
Ông cảnh báo Tổng thống Trump về những nguy hiểm khi ủng hộ nền dân chủ tự trị trên đảo, mà Bắc Kinh coi là một tỉnh ly khai sẽ bị thống nhất trong tương lai, có thể bằng vũ lực. Ông cũng nói rõ rằng lập trường của Mỹ đối với Đài Loan sẽ gắn liền với mối quan hệ kinh tế.
“Phía Mỹ phải hết sức thận trọng trong việc giải quyết vấn đề Đài Loan,” một bản ghi âm của Trung Quốc về cuộc đàm phán dẫn lời ông Tập Cận Bình nói, trong một thông điệp thẳng thắn bất thường gửi tới Tổng thống Trump.
Và dường như Tổng thống Trump đã tuân thủ thông điệp đó trong chuyến thăm. Khi đứng cạnh ông Tập Cận Bình trong một sự kiện báo chí, ông liên tục phớt lờ các câu hỏi từ phóng viên về việc liệu ông Tập có đề cập đến chủ đề này hay không.
Thông cáo của Tòa Bạch Ốc cũng không đề cập đến Đài Loan, mặc dù lập trường lâu nay của Mỹ sau đó đã được Ngoại trưởng Marco Rubio, người có quan điểm cứng rắn hơn, xác nhận trong các phát biểu trước giới truyền thông.
Công việc khó khăn bắt đầu từ bây giờ.
“Nói một cách tổng quát hơn, tôi chắc chắn rằng người Đài Loan rất vui khi Rubio nói rằng chính sách của Mỹ đối với Đài Loan không thay đổi, dường như phớt lờ những lời cảnh báo của Trung Quốc. Và mặc dù giọng điệu của cuộc đối thoại rõ ràng là tích cực, tôi vẫn hoài nghi về những thỏa thuận lâu dài sẽ đạt được từ chuyến thăm này,” Giáo sư Clarke nói với Newsweek.
“Trung Quốc và Mỹ có thể tránh gây tổn hại cho nhau thông qua thuế quan và các hạn chế đối với đất hiếm, trái ngược hoàn toàn với cuộc chiến kinh tế ăn miếng trả miếng mà chúng ta đã chứng kiến năm ngoái. Nhưng các thỏa thuận bền vững về những bước đi tích cực, chủ động mà cả hai bên có thể thực hiện – điều đó đòi hỏi cam kết đáng tin cậy”, Giáo sư Clarke nói.
“Mỹ đang ở trong một vị thế đặc biệt khó khăn do thiếu sự chuẩn bị ở cấp trung và phối hợp giữa các cơ quan, cũng như sự vướng mắc kéo dài của cuộc chiến tranh Iran. Việc tạo ra những thỏa thuận lâu dài sẽ rất khó khăn trong bối cảnh này, vì vậy tôi dự đoán sẽ có những cam kết khá riêng biệt: số lượng cụ thể Trung Quốc mua các sản phẩm nông nghiệp của Mỹ, hướng đến việc dỡ bỏ các hạn chế xuất khẩu, như trường hợp của Nvidia,” ông nói.
[Newsweek: Trump and Xi Score Own Wins From China Summit]